Türk Gastroenteroloji Derneği İstanbul Şubesi'nce düzenlenen Mart ayı bilimsel toplantısının konusu "Morbid Obezite Tedavisi" idi. Bu konuyla ilgilenen endokrinolog, gastroenterolog ve obezite cerrahlarının buluştuğu toplantıda; genel olarak obezitenin nedenleri, zararları ve tedavi yöntemleri tartışıldı. Özellikle mide balonu, anti-obezite stendi, endoskopik gastroplasti gibi yeni tekniklerin ve bu konudaki son gelişmelerin tüm detaylarıyla paylaşıldığı toplantının önemli makalelerini söz verdiğimiz gibi sizlerle paylaşıyoruz. Makalenin devamında tüm metodlar detaylı ve resimli olarak açıklanmakta olduğundan makalenin tamamına göz atmanızı öneririz.

Obezite nedir?

Obezite, en kısa tanımıyla vücut yağlarının oranının anormal derecede artmasıdır. Yani, bir şahıs obez olmadan aşırı kilolu olabilir. Normalden fazla kas yapısına sahip olan vücut geliştiriciler ve diğer atletler gibi.. Bununla birlikte, günlük pratikte aşırı kilolu olanların çoğunluğu obezdir.

Aşırı kilo ve obezite nasıl ölçülür?

Bir şahsın aşırı kilolu veya obez olduğunu saptamak için çeşitli metodlar geliştirilmiştir. Bazı ölçüm sistemleri boyla kilo arasındaki bağlantıdan faydalanırken, bazıları vücut yağlarının ölçümüne dayanmaktadır. Günümüzde en sık kullanılan metod, çok daha detaylı analizlerle son derece paralel sonuçlar verdiği saptandığı için, Vücut Kitle İndeksi (BMI) denilen yöntemdir.

Giriş

Amerikan halkının 100 milyondan fazlası (yetişkin popülasyonun % 65’i) fazla kiloludur.(1) Obezite ABD’de sigaradan sonra önlenebilir ölüm nedenleri arasında ikinci sıradadır. Yıllık olarak obeziteye bağlı hastalıklardan kaynaklanan 400.000 erken ölüm gerçekleşmektedir. (1) Genetik, çevresel faktörler ve davranışsal faktörlerin bileşimi bu durumun oluşumunda birlikte rol oynamaktadır. (2,1,3)  Yüksek kalorili gıdalarla beslenmek, çok fazla gıda almak ve sedanter yaşam tarzı beraberce bu durumu yaratırlar. Obezite, şeker hastalığı (diabetes mellitus), hipertansiyon, dislipidemi (kan yağlarında aşırılık), artrit (eklem problemleri), uyku apnesi, safra kesesi taşları (kolelithiazis), kardiyovasküler hastalıklar ve kanser gelişimi ile bağlantılıdır(2,3) Morbid obezite terimi, şahsın hayatını tehdit eden ve yaşamını kısaltan şiddette obeziteyi tanımlar. (1)

 Obezite medikal (tıbbi) ve cerrahi olarak tedavi edilebilir. Obezitenin medikal tedavisi güçtür. Çünkü verilebilen kilo miktarı azdır ve hastaların çoğu tekrar kilo almaya eğilimlidir. (2) Ağır düzeyde obezite sorunu olan hastalara anlamlı ve uzun süreli kilo kaybettirmeyi amaçlayan operasyonlar “bariatrik cerrahi” olarak adlandırılır. Bu terim Yunanca baros (kilo) ve iatreia (medikal tedavi) sözcüklerinden gelmektedir. Burada detaylı biçimde tartışacağımız laparoskopik gastrk bypass cerrahisi, bu cerrahi girişimlerden birisidir. Küçük bir gastrik poş oluşturulmasını ve emilimi azaltmak için ince barsakların bir kısmının atlanmasını içerir.  (2) Bariatrik cerrahinin diğer formu olan laparoskopik ayarlanabilir silikon gastrik band (mide kelepçesi) ile ilgili sitemizde (www.medicorium.com) ve diğer sitelerimizde (www.kelepcekardesligi.com,www.midekelepçesi.com),www.obezitecerrahisi.org, www.obezitecerrahisi.net)  detaylı bilgi mevcuttur. Makalenin devamında gastrik bypass videolarını izleyebilirsiniz.

Washington’da yapılan Endokrin Derneği 91. Yıllık toplantısında (Endo 2009: The Endocrine Society Annual Meeting)  bu hafta sunulan bir çalışmaya göre; morbid obez olan genç yetişkinlerde laparoskopik ayarlanabilir silikon gastrik band (LASGB) metabolik sendromun etkilerini anlamlı şekilde düzeltiyor, hatta geri döndürüyor.

Çalışmayı sunan ekibe göre, uzun süreli çalışmalar gerekli olmakla birlikte, mide bandı genç populasyonda dirençli morbid obeziteyi ortadan kaldırmakta ve yandaş hastalıklarla kardiyovasküler yan etkilerin oluşumunu engellemekte faydalı olabilir. New York Columbia Üniversitesi’nden Dr. Ilene Fennoy ve arkadaşları, 14-17 yaşları arasındaki 9 erkek  ve 15 kız morbid obez genci, gastrik band ameliyatı öncesi ve 1 yıl sonrasında antropometrik ve metabolik parametreler açısından analiz ettiler. Başlangıçta 24 deneğin 13’ü metabolik sendrom kriterlerine uyuyordu.

Araştırmacılar metabolik sendrom parametrelerinde ilk 6 ayda hızlı bir düzelme olduğunu, 12. Aya kadar daha az dramatik değişiklikler olsa da, düzelmenin sürdüğünü saptadılar. Mide bandı operasyonundan 6 ay sonra, beklendiği gibi  vücut kitle indeksinde anlamlı azalma (51.3’ten 46.2’ye) ve bel çevresinde anlamlı düşüş (141 cm’den 131.2’e) saptandı. Metabolik sendromun diğer parametreleri (trigliseridler, sistemik kan basıncı, C-reaktif protein seviyeleri) gastrik band ameliyatını izleyen 6 ayda anlamlı şekilde düzeldi. (p < 0.05) Bu düzelmeler izlemin devam ettiği 1 yıl boyunca da devam etti.

Araştırmacılar raporlarında metabolik sendrom sıklığının % 54.2’den % 29.2’ye düştüğünü bildirdiler. Başlangıçta metabolik sendrom kriterleri taşıyan 5 hastanın 1. Yılda sadece ikisi metabolik sendrom olarak değerlendirildi.

Laparoskopik ayarlanabilir mide bandı günümüzde sadece morbid obez yetişkinlerde değil, adolesanlarda da metabolik sendromu etkili şekilde düzelten bir çözüm olarak görünmektedir.

Kaynak: Reuters (Çeviri Op.Dr.Murat Üstün.Ancak kaynak belirterek ve link eklenerek alıntı yapılabilir.)